Opvliegers – dit kun je er tegen doen

Vaak voorkomende overgangsklachten

Midden in de nacht word je wakker in een zwembad van zweet. Je gooit het dekbed van je af en probeert jezelf met je handen wat koele lucht toe te wapperen. Het helpt weinig. Ook overdag krijg je het soms plotseling ontzettend warm. Je begint te zweten en je hoofd wordt zo rood als een tomaat. Erg vervelend als je net in de supermarkt staat of op je werk bent. Hoe verminder je die opvliegers? En wat is nou de oorzaak?

Wat veroorzaakt die opvliegers?

Waar die opvliegers precies vandaan komen, is niet helemaal zeker. De wetenschap neemt momenteel aan dat het te maken heeft met je hypothalamus. Dit gedeelte van je hersenen regelt je lichaamstemperatuur. Als je het warm krijgt, zorgt de hypothalamus ervoor dat je gaat zweten. Tijdens de overgang reageert de hypothalamus veel sneller. Een kleine verandering in lichaamstemperatuur kan dan al een opvlieger veroorzaken.

Medicatie bij opvliegers

Als je veel last hebt van opvliegers, kun je je huisarts vragen om medicatie voor te schrijven. Vaak doet de huisarts dit pas als je door je opvliegers niet meer goed kunt werken of slapen. Je krijgt dan hormoonpleisters of -tabletten voorgeschreven. Daarin zitten meestal de hormonen oestrogeen en progesteron. Dat zijn dezelfde hormonen die ook in de anticonceptiepil zitten. Deze hormonen zorgen ervoor dat je minder vaak opvliegers krijgt en dat deze minder hevig zijn.

Bijwerkingen van hormoonmedicatie

Hormoonmedicatie kan ook bijwerkingen hebben. Dit zijn de meest voorkomende:

  • Je houdt meer vocht vast in de eerste maanden.
  • Last van gevoelige borsten, hoofdpijn of misselijkheid.
  • Onregelmatig bloedverlies of terugkomen van maandelijkse bloedingen.
  • Iets hogere kans op trombose.
  • Toenemende kans op borstkanker. Daarom is het belangrijk om deze tabletten zo kort mogelijk te gebruiken. Liefst niet langer dan een half jaar.
  • Iets hogere kans op een hartinfarct of beroerte.

Nadelen van hormoonmedicatie

Als je een lichte anticonceptiepil gebruikt, kunnen je klachten terugkomen in de stopweek. Hormoontabletten kun je gewoon door blijven slikken, dus je hebt geen stopweek waarin de klachten kunnen terugkomen. De hormoontabletten beschermen echter niet tegen de zwangerschap.

Wat kun je zelf doen om opvliegers te voorkomen?

Voordat je medicatie gaat gebruiken is het verstandig om eerst te kijken of je zelf de opvliegers kunt verminderen. Ook als je wel medicatie  gebruikt, kun je met deze tips je opvliegers in toom houden.

#1: niet teveel warme dranken.

Als je het koud hebt, is een kopje thee heerlijk. Vaak drink je koffie of thee uit gewoonte. Maar als je het al een beetje warm hebt, kan die extra warmte juist een opvlieger uitlokken.

#2: minder cafeïne en alcohol

Cafeïne en alcohol hebben invloed op je zenuwstelsel, je hart en je bloedvaten. In combinatie met je veranderende hormoonspiegel kunnen ze opvliegers stimuleren. Dit geldt niet voor iedereen, maar als je merkt dat je elke keer na je derde kopje koffie of je tweede glas wijn last krijgt van een opvlieger, kun je deze drankjes toch beter laten staan.

#3: zorg voor een gezond gewicht

Overgewicht kan ervoor zorgen dat je meer last hebt van opvliegers. Onder invloed van hormonale veranderingen kun je in de overgang al snel een paar kilo zwaarder worden. Door het extra lichaamsvet houd je namelijk langer warmte vast. Zorg dus dat je gezond eet en voldoende beweegt.

#4: stop met roken

Uit onderzoek blijkt dat vrouwen die roken eerder, vaker en langer last hebben van opvliegers.

#5: kijk je medicijngebruik na

Sommige medicijnen, zoals die helpen tegen hoge bloeddruk, kunnen de kans op opvliegers verhogen. Overleg met je huisarts of jouw medicatie ook invloed heeft op je opvliegers.

#6: kom in beweging

Vrouwen die regelmatig bewegen blijken minder last te hebben van opvliegers. Dus kom achter je computer vandaan en ga een rondje wandelen. Of zwemmen, fietsen, yoga enzovoorts. Elke vorm van beweging helpt je om je lichaam in goede conditie e houden.

Opvliegers: hoe ga je er mee om?

  • Al het vocht moet ergens heen. Draag dus kleding die vocht goed opneemt en waarbij vocht makkelijk kan verdampen. Bijvoorbeeld katoen, zijde of wol. Als je meerdere dunne laagjes over elkaar draagt, kun je gemakkelijk iets aan- of uittrekken.
  • Slaap onder katoenen lakens of (meerdere dunne) wollen dekens in plaats van onder een synthetisch dekbed. Katoen en wol laten het vocht beter verdampen.
  • Blijf rustig ademhalen tijdens een opvlieger. Dit doe je door een buikademhaling. Je ademt in door je neus, waarbij je buik uitzet. Het filmpje hieronder laat twee oefeningen zien die je leren hoe je door je buik kunt ademhalen.

Klik hier voor het filmpje: https://www.youtube.com/watch?v=dzPZCZoE_3w

Beter slapen met opvliegers

Soms zweet je zo heftig, dat je er ‘s nachts wakker van wordt. Als je slecht slaapt door je opvliegers, kun je een aantal dingen doen om je eigen slaapritme te verbeteren.

  • Ventileer je kamer goed. In een warme kamer slaap je slechter. De ideale temperatuur is ongeveer 18 graden Celsius. Houd altijd je raam een klein stukje open en laat de verwarming uit of zet hem niet te hoog.
  • Ga overdag naar buiten. Daglicht zorgt ervoor dat je interne klok zijn ritme beter kan aanhouden. Hierdoor maak je ‘s avonds meer van het slaaphormoon melatonine aan.
  • Doe je apparatuur op tijd uit. Het blauwe licht van schermen voorkomt dat je lichaam dat slaaphormoon melatonine aanmaakt. Je kunt je apparatuur ook op de ‘avond’ stand zetten, daarmee wordt het blauwe licht gefilterd.
  • En als laatste het inkoppertje: geen cafeïne of alcohol meer ‘s avonds. Cafeïne liefst niet meer na drie uur ‘s middags. Want het blijft nog zeker 6 uur in je lichaam zitten. Het lijkt of je door alcohol makkelijker in slaap valt, maar het vermindert de kwaliteit van je slaap. Laat het slaapmutsje dus liever staan.

Bronnen: Thuisarts.nl, Optimalegezondheid.nl, Gezondheidsnet.nl

8 reacties
  1. Mevrouw Williams zegt

    Het is verouderde informatie dat je door hormoontherapie meer kans hebt op borstkanker. Er zijn heel veel vooral vrouwelijke artsen bezig deze mythe uit de wereld te helpen.

  2. Saralien zegt

    Dank voor je reactie! Gaan we even uitzoeken. Zou goed nieuws zijn!

  3. Naomi zegt

    Oh man, opvliegers lijken me zó vreselijk. Ik heb zelfs zonder overgang al regelmatig dat ik badend in het zweet wakker word. Moet er echt niet aan denken dat dat over een jaartje of twintig nog erger gaat worden…

  4. Nicky zegt

    Een beetje relaxt ermee om gaan, helpt misschien ook. Geen idee, hoor. Ik heb ze zelf niet gelukkig maar mijn collega wel. Die doet gewoon haar vestje uit en weer aan. Uit en weer aan. En dan vraag ik of ze het koud heeft of juist warm en of de verwarming hoger of lager moet. Dan zegt ze gewoon ‘Nee, laat maar. Gewoon een opvlieger. Gaat vanzelf over’

  5. Mrs. T. zegt

    Pfffft, ik word er in ieder geval naar van op z’n tijd. Die verrekte opvliegers: het lijkt af en toe wel op ik explodeer!

  6. Rietepietz zegt

    daar heb je als 78 jarige gelukkig geen last van. Al moet ik zeggen dat ik er destijds ( na het verwijderen van de baarmoeder) wat vervroegd in kwam. Heb er niet overdreven veel last van gehad en zeker geen medicijnen gebruikt. Ik zou bijna zeggen hoe minder druk men zich erover maakt hoe minder nare verschijnselen. Helemaal zonder klachten gaat meestal niet lukken maar het hóeft niet rampzalig te zijn.

  7. Jeanette zegt

    Zo nu en dan heb ik er behoorlijk last van. Met de hitte van de afgelopen tijd kon ik niet precies achterhalen of het nou van een opvlieger of de hitte zelf kwam, maar voordeel was dat ik in de tuin een badje had gezet om heerlijk in af te koelen.

    Als ik midden in de nacht een opvlieger heb en ik raak die niet kwijt, ga ik in de huiskamer op de koude tegelvloer zitten, tot nu toe werkt dat.

    Verder slikte ik overgangtabletjes van A. Vogel. Nu ik dat al een poosje niet doe, merk ik wel dat de opvliegers meer terug komen.

    En verder lach ik er maar om. Ik wapper wat met een boekje of een waaier als ik die toevallig in de buurt heb. En trek laagjes aan zodat ik desgewenst wat uit kan trekken als het mij even te heet wordt 😉

  8. nicole zegt

    Ik heb ze nog niet gehad, maar heb er veel narigheid over gehoord. Dus ik kijk er beslist niet naar uit!

Geef een antwoord

Je emailadres wordt niet getoond op de site

Dank je wel!